«Әділетті қоғамға – шыншыл сөз»: Мемлекет басшысының таңдаулы сөздер жинағындағы негізгі идеялар мен дәйексөздер
Бұл еңбекте президенттің 1994 жылдан бүгінгі күнге дейінгі айтқан таңдаулы сөздері, баяндамалары мен ой-толғамдары 21 арнайы бөлімге топтастырылған
Қазақстан Республикасының президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың «Әділетті қоғамға – шыншыл сөз» атты жинағы жарық көрді. Бұл еңбекте Мемлекет басшысының 1994 жылдан бүгінгі күнге дейінгі айтқан таңдаулы сөздері, баяндамалары мен ой-толғамдары 21 арнайы бөлімге топтастырылған. Кітапта елдің өткені мен бүгіні, мемлекеттік басқару, заң мен тәртіп, руханият, білім, ғылым және геосаяси ұстанымдар кеңінен қамтылған, деп хабарлайды Azattyq Rýhy.
Төменде кітаптың өзекті бағыттары бойынша президенттің негізгі дәйексөздері мен олардың мағыналық мазмұны берілген.
Мемлекет басшысының аталған кітаптағы: «Мен Мемлекет басшысы және азамат ретінде қазақ әдебиетін әрдайым қолдаймын» деген сөзі – қаламгер қауым үшін үлкен жауапкершілік жүктейтін әрі үлкен сенім білдіретін сөз.
Бұл сөз елдегі рухани сабақтастықты сақтауға, жазушылар мен ақындардың қоғамдағы беделін арттыруға және сапалы әдебиетті дамытуға бағытталған.
Кітаптың «Тарих. Мәдениет. Руханият» бөлімінде елдің өркендеуі тек экономикалық көрсеткіштермен шектелмейтіні, оның негізі рухани тазалық пен ұлттық кодта жатқаны айтылады:
«Мәдениет – ұлттың рухани дербестігінің кепілі».
«Абай ілімі ұлттық бірегейлігіміздің, ұлттық болмысымыздың өзегі болуға тиіс».
Бұл тұжырымдар ұлттық мұраны XXI ғасыр талаптарына сай жаңғыртудың және Абай мұрасын әділетті қоғамның басты бағдары етудің маңыздылығын көрсетеді.
Президент саясатының өзегі – «Адам мемлекет үшін емес, мемлекет адам үшін» қағидаты. Елдік пен ынтымақты сақтау мемлекеттіліктің басты шарты ретінде айқындалады:
«Халқы мықты ел ғана қуатты мемлекет құра алады».
«Адам мемлекет үшін емес, мемлекет адам үшін».
«Елдікті бұзу, бірлікті шайқалту – бұл заң алдында қылмыс, Құдай алдында – күнә».
Бұл сөздер әлеуметтік реформалардың, жаңа Конституциялық өзгерістердің және қоғамдағы заң үстемдігінің негізгі философиясын түсіндіреді.
Қасым-Жомарт Тоқаев өзінің сыртқы саяси қызметінде ұстамдылық пен ел мүддесін бірінші орынға қою қағидатын ұстанады.
«Менің өмірлік ұстанымым – туған елімнің мүдделерін қорғау. Бұл міндетті айқай шығармай, ұстамдылық танытып, сабырлылықпен дәйекті түрде орындауға болады», — деп жазды ол.
Бұл пікір халықаралық аренада салмақты әрі беделді дипломатия жүргізудің, ал ішкі саясатта тұрақтылықты қамтамасыз етудің маңызын айғақтайды.
Қоғам мен билік арасындағы ашық диалогты қалыптастыру үшін мемлекеттік қызметтің мәртебесін көтеру мәселесі де кітапта жазылған.
«Мемлекеттік қызметшілерді қолынан түк келмейді деп кемсітуді доғару керек. Оларды «халық жаулары» сияқты көретіндер де бар... «Шенеунік» деген сөз жағымсыз ұғымға айналып барады. Бұл – дұрыс емес», — деп жазды Тоқаев.
Мұнда сапалы басқару аппаратын құру және жауапты мамандардың еңбегін қоғам тарапынан әділ бағалау қажеттілігі меңзеледі.
Жаһандық бәсекелестік жағдайында ұлттың жаңа сапасын қалыптастырудың жалғыз жолы – білім мен заманауи технологияларды игеру:
«Бүгінгі заман – білектінің емес, білімдінің, яғни ақыл-ой бәсекесінің заманы. Жасанды интеллект заманына бейімделе білген, соған қарап тіршілігін түзген, тіпті жаңа үдерістерге нақты әрі белсене қатысқан елдер ғана табысқа жетпек».
Президент кітап оқу мәдениетін қалыптастыруды және заманауи цифрлық білімді меңгеруді болашақ ұрпақтың басты құралы ретінде көрсетеді.
Геосаяси тұрақсыздық кезеңінде президент халықаралық құқық пен заңдылықты қатаң сақтау қажеттілігін атап өтті.
«Егер ұлттардың өзін-өзі айқындау құқы бүкіл жер шарында жүзеге асырылатын болса, онда қазір БҰҰ-ның құрамына кіретін 193 мемлекеттің орнына 500 немесе 600 мемлекет пайда болар еді. Әрине, бұл бейберекеттікке соқтырады», — деді Мемлекет басшысы.
Бұл дәйексөз Қазақстанның әлемдік саясаттағы тұрақты, халықаралық заңдарға сүйенетін және мемлекеттердің аумақтық тұтастығын жақтайтын принципті позициясын сипаттайды.
«Әділетті қоғамға – шыншыл сөз» жинағы – мемлекеттік басқарудың, ұлттық идеологияның және ел болашағына деген стратегиялық көзқарастың жиынтығы. Бұл еңбек сарапшыларға, мемлекеттік қызметшілерге, жастар мен қалың оқырман қауымға арналған құнды бағдарламалық құрал болмақ.
