Кәсіпкер еңбек жолын қымыз өндіруден бастаған
Шығыс Қазақстан облысы Катонқарағай ауданында тұратын Ерік Әміреновтің мал шаруашылығымен айналысып, қымыз өндіріп жүргеніне 20 жылдан асқан. Қонақжай ашып, саяхатшыларды да қабылдап отыр, деп хабарлайды Azattyq Ruhy ҚазАқпаратқа сілтеме жасап.
Ел ішінде «Екінші Швейцария» атанған Катонқарағайдың тұмса табиғатын көруге биыл Чехиядан келген туристер дәл осы үйге түсіпті.
«1970 жылы 28 қыркүйекте Катонқарағай ауданында дүниеге келдім. Мұхтар Әуезов, Шерхан Мұртаза, Оралхан Бөкей сынды әдебиет алыптарымен туған күніміз бір күнде екен. 1986 жылы Берелден 8-сыныпты бітіріп, қалған екі сыныпты көршілес Жамбылдан аяқтадым. 1988 жылы әскерге кетіп, Отан алдындағы борышымды Новосібірде өтедім. Әскерден келген соң Берел орман шаруашылығында біраз жыл жұмыс істедім. Кейіннен Қаракөл учаскесінде механизатор болдым», - дейді ол.
Ерік Әміренов 2000 жылы қымыз өндіру ісін қолға алып, күні бүгінге дейін осы отбасылық кәсібін жалғастырып келеді.
«Алғашында бие байлап, қымыз саудық. Кейіннен қожалық құру туралы шешім қабылдадым. Бағыты – жылқы менен ірі қара шаруашылығы. Әуелі Семейден қазақтың ақбас бұқасының екеуін сатып алдық. Ол уақытта малды асылдандыруға Үкімет тарапынан жақсы көңіл бөліне бастаған. Бір бұқа 25 басқа есептелген екен. Менде елу ірі қара болды. Кейінгі жылдарда аталық ірі қараны Үлкен Нарын, Күршім аудандарынан сатып алып жүрдік. Ірі қараның санын 250-ге дейін жеткіздік», - дейді кәсіпкер.
Қазір Берел ауылынан 4 шақырымдай жердегі «Қызылтас» учаскесінде орналасқан «Еркебұлан» шаруа қожалығында 100 ірі қара, 100-ден астам жылқы бар.
«Жаз шыға төрт түлікті жайлауға айдаймыз. Қымыз өндірумен айналысқанымызға да жиырма жылдан асып кетіпті. Бүгінде күніне сегіз сауыннан 100-120 литр табиғи таза сусынды алып отырмыз. Қымызды көбіне ауыл ішінде, содан кейін аудан мен қалада саудалаймыз. Биыл қымызды литріне 1300 теңгеден саттық. Тұтынушылар бізді жақсы біледі. Сондықтан, қымызға деген сұраныс толастаған емес», - дейді Е. Әміренов.
Оның айтуынша, алдағы қыстан малды аман алып шығу үшін кемінде 1000 дана түк дайындау керек. Бұдан бөлек, пішен қоры да қажет.
«50 тоннадай пішен дайындаймыз. Малдың бәрін қыс кезінде «Қызылтас» учаскесінде ұстаймыз. Сол жерде тебінде болады. 100 гектардан аса шабындық, 30 гектар егістік жер бар. Егістік жеріне көпжылдық шөп ексек пе дейміз. Қожалықтың жұмысына қажетті техника жеткілікті. Мәселен, екі МТЗ-82 доңғалақты трактор, бір МТЗ-80 мен шынжыр табанды ДТ-75 тракторы бар. Әсіресе жемшөп жинау науқанында аса қажетті шөптайлағыш, шөпшапқыштардың да түр-түрі сақадай сай тұр. Техниканың барлығын жүргізетін де жөндейтін де ұлымыз екеуіміз. Еркебұлан екі жоғары оқуды бітірген. Қазір ауылда мектепте мұғалім болып еңбек етеді. Отбасын құрып, бізбен бірге тұрып жатыр. Қызым Ақмарал Өскеменде есепші болып жұмыс істейді», - дейді кәсіп иесі.
Ал жұбайы Анар ауыл клубының меңгерушісі. Екеуінің отасқандарына 30 жылдан асқан.
«Біздің ауылда бірде жауын, бірде жел, бірде күн шайдай ашық. Ауа райы өте құбылмалы. Ала жаздай шөп шабу, бие сауу, мал бағу, туристерді күтумен уақыттың қалай өткенін білмей де қаласың. Ауылдағы тіршілігіміз осы. Өзіміз отбасыда әкеміз бен анамыздан төрт ұл, бір қыз тарадық. Ауылда отырғаны мен ғана, қалғандары қалада тұрады», - дейді шаруа қожалық басшысы.
Катонқарағайлық азамат ағаштан қонақжай салып, туристерге де қызмет көрсетіп отыр. Оған табан тірейтін демалушылар көп. Одан бөлек, үйінің ауласына киіз үй тігіп, ішін ұлттық дәстүрге сай безендіріп, оны да туризм бағытында қызмет көрсету нысаны ретінде пайдаға жаратып отырған жайы бар.
«Келгендерге жатар орын, ыстық тамақ, қымыз, саумал мен монша ұсынамыз. Тамағы мен жатар орнын есептегенде кісі басына бір күнге 15 мың теңгеден шығады. Қонақжайдың жұмысын келінім мен қызым реттеп отырады. Қымызды тоқпен сауып, қолмен пісеміз. Ол үшін биелерді саууға арналған сауын аппараты бар. Туризммен айналысқан өзімізге ұнайды. Ал енді оны арықарай дамыту үшін ең алдымен қызмет көрсету сапасы жоғары болу керек. Қонақжай үй болғандықтан, оның ішінде ыстық, суық суы, дәретханасы, бір сөзбен айтқанда, барлық жағдайы жасалып тұруы қажет. Биыл жаз кезінде келушілер тарапынан саумалға сұраныс көп болды. Демалушыларды Қаракөл, Рахман қөлдеріне арнайы апарып отырдық. Оларды тасымалдайтын көліктеріміз бар. Жаз бойында үйімізден демалушылар бір үзілген жоқ. Астана мен Шымкентті былай қойғанда, шетелден келгендер де болды. Мәселен, сонау Чехиядан келген туристерге қонақжайлығымызды таныттық. Табиғатымызға таңырқап, риза болып кетті. Әсіресе қымызды ұнатып, тағы келетіндерін айтты», - дейді Ерік Әміренов