Тұмау маусымы жақындады: вирустан үй жағдайында қалай қорғанамыз?
Дәрігердің ақыл-кеңесі

Коронавирустың екінші толқыны бола ма? Әлем ғалымдары осы сауалдың төңірегінде бас қатырып жатқанда, Еуропа елдері шекарасын карантинге қайта жаба бастады. Әсіресе Ұлыбритания мен Францияда эпидемиялық ахуал күрделі. Екі мемлекет те қатаңдатылған карантин режиміне көшкен және ол желтоқсанның соңына дейін созылуы мүмкін деген болжам бар. Ал көрші Ресейде бір тәулікте 18 мыңнан астам адамнан вирус анықталып, антирекорд орнатты.
Өкінішке қарай, Қазақстанның да жағдайы аса мәз емес. Шығыс Қазақстан және Солтүстік Қазақстан облыстарында вирус жұқтырғандар саны күрт өскендіктен, карантиндік шектеу шаралары мұнда да күшейтілді. Елде COVID-19 инфекциясын жұқтырғандардың жалпы саны 112 мыңға жетіп отыр. Оның ішінде 128 адамның жағдайы ауыр дейді дәрігерлер.
Отандық мамандар қараша-желтоқсан айларында, яғни суық түскенде Қазақстандағы эпидемиологиялық ахуал нашарлауы мүмкін екенін бұған дейін бірнеше рет ескерткен. Сондықтан, карантин талаптарын, сондай-ақ вирустан қорғану амалдарын қатаң сақтауымыз қажет дейді олар.
Елордалық дәрігер, бірінші дәрежелі терапевт және невролог Замира Нұржанқызы ПТР-тест тапсырмай қарапайым тұмау мен коронавирусты ажырату қиын дейді. Өйткені, екеуінің де ауру белгілері, симтомдары ұқсас. Тек салдары екі түрлі болып келеді. Azattyq Ruhy тілшісіне сұхбат берген дәрігер сақтық шараларын дұрыс қолдану керек екенін айтты.
ДӘРІГЕРДІҢ НҰСҚАУЫНСЫЗ ЕМДЕЛУДІҢ СОҢЫ АУЫР ЖАҒДАЙЛАРҒА ӘКЕЛУІ МҮМКІН
- Коронавирустың екінші толқыны Қазақстанда да, әлемде де болмайды деп үміттенеміз. Бастысы – халықтың да, дәрігерлердің де бұл инфекциядан хабары бар, не істеуге болады, не істеуге болмайды – біледі. Оның үстіне, халық та карантиндік шараларға үйренді, маска тағып, арақашықтықты сақтап, той-жиын өткізуді азайтты. Алдын алу жұмыстары жоғары деңгейде жүргізіліп жатыр деп есептеймін.
Дегенмен, біз кез келген жағдайға дайын болуымыз керек. Кешегі жаздағы жағдайды қайталамас үшін ауруды алдын алғанымыз жөн.
COVID-19 инфекциясы мен қарапайым тұмаудың симптомдары бір-біріне ұқсас келеді. Бірақ коронавирус тұмауға қарағанда өте ауыр түрде өтеді. Созылмалы аурулары бар науқастар мен 60 жастан асқан қарт кісілер оны көтере алмай қалуы ықтимал. Сондықтан мұндай адамдар барынша көпшілік орындарға барудан аулақ болғаны абзал.
Сондай-ақ, менің байқағаным, созылмалы аурулары бар адамдарда коронавирус жұқтырғаннан кейін дерті одан сайын асқына түседі. Бұл топтағы науқастар дәрігерге жиі қаралуы тиіс деп ойлаймын.
Вирус симптомдары пайда болғанда өздігінен дәрі ішіп, интернеттегі «ақыл-кеңеске» жүгінуден бас тарту керек. Бұл жағдайды одан сайын ушықтыруы мүмкін. Ең бірінші кезекте, айналадағы өзгелерге ауруды жұқтырмау үшін оқшаулану керек. Дене қызуы түспей, жиі терлей бастасаңыз, дереу дәрігердің көмегіне (онлайн немесе телефон арқылы) жүгіну қажет. Тек дәрігердің берген дәрі-дәрмегін қабылдау керек.
Үйде емделудің басты жолы – сұйықтықты, атап айтқанда, су, сорпа, түймедақ және итмұрыннан жасалған шайды жиі ішу керек. Сондай-ақ, тамақтану режиміне аса мұқият болыңыз. Фаст-фуд тағамын, газдалған сусындар мен майлы және ащы тамақтардан бас тарқан абзал. Жалпы, дұрыс тамақтану – денсаулық пен ұзақ өмірдің кепілі.
ВИРУС АДАМНЫҢ МІНЕЗ-ҚҰЛҚЫНА ӘСЕР ЕТЕДІ
- Вирус адамның жеке мінез-құлқына кері әсерін тигізеді. Науқас тез үрейленіп, шыдамсыз, өзінің ашуын басқара алмайтын күй кешуі әбден мүмкін. Дәл сондай уақытта ең бастысы қобалжымау қажет. Барынша салқынқанды болғаныңыз дұрыс. Ем-домды қолға алып, алдын-алу шараларын дұрыс орындаңыз. Адамдар көп жиналатын жерлерге бармауға тырысыңыз. Бірақ бұл ешқайда шықпай үйде жатып алу керек дегенді білдірмейді. Арақашықтықты сақтау арқылы саябақтарда, ашық кеңістіктерде таза ауамен тыныс алып, серуендеп тұрыңыз. Салауатты өмір салты вируспен күресудің басты жолы. Үнемі, үйдің ішін, жатын бөлмені желдетіп отыруға кеңес беремін.
Қай кезде де жұмыс пен демалыстың арасында тепе-теңдікті ұстауға тырысу керек. Уақытылы ұйқыға жатып, уақытылы тұруға дағдылану және дұрыс тамақтану арқылы ғана имунитетіңізді қалыпты деңгейде ұстап тұра аласыз. Және қатаң ескерте айтарым, қоғамдық орындарды міндетті түрде маска киіп жүру қажет. Қолыңызды жиі шайып, антисептикті үнемі қолданыңыз.
Инфекцияны болдырмаудың барлық тиімді әдісі – карантиндік шараларды қатаң ұстанып, маска режимін міндетті сақтау. Себебі ол – сіздің өзіңіздің, балаларыңыз бен ата-анаңыздың денсаулығы. Ауырып немесе ауырмасаңыз да, жыл сайын бір рет тексерістен өтіп тұруды ұсынар едім. Қауіпсіздікті басты назарда ұстап, денсаулығыңызға аса жоғары жауапкершілікпен қарағаныңыз өзіңізге де, қоғамға да тек пайдасын әкеледі.
Сағыныш Ибрагим, Нұр-Сұлтан